در این مطلب قراره راجب پوست انسان صحبت کنیم. هر آن چیزی که باید درباره پوست بدانیم را توی این مطلب یاد می گیرید.
فهرست مطالب
لایه های پوست
پوست ما آدما از ۳ لایه تشکیل شده. اسم این لایه ها اپی درم، درم و هیپودرم هست. اسمشون در کتاب درسی نیامده اما بالاخره دانشگاه که رفتید اسم این لایه ها رو می خونید. پس چه بهتر که همین الان یادش بگیرید.
اگر نمی دونید، اپی یعنی رو و هیپو یعنی زیر. پس اپی درم لایه ای هست که روی درم قرار می گیرد.
لایه بیرونی (اپی درم)
این لایه خودش از ۴ لایه سلول پوششی تشکیل شده است. بیرونی ترین لایه از نوع سنگ فرشی چندلایه ای است و سلول ها مرده اند و هسته و اندامک های خودشان را از دست داده اند. نقش این سلول ها حفاظت در برابر عوامل فیزیکی، مواد شیمیایی و میکروب هاست.
✅ نکته: سلول های لایه بیرونی به تدریج می ریزند. سلول هایی که می ریزند با سلول های مرده لایه های عمیق تر جایگزین می شوند. به این ترتیب ضخامت لایه های پوست همیشه حفظ می شود.
عمیق ترین سلول های اپی درم، سلول هایی با فعالیت میتوزی بالا هستند. هر چقدر به لایه های سطحی تر حرکت کنیم، توانایی تقسیم سلولی در این سلول ها کاهش می یابد.
✅ نوعی از گیرنده های حسی مکانیکی در لایه اپیدرم پوست وجود دارد و مسئول دریافت فشار و کلاً نیروی مکانیکی است. در واقع تنها این نوع گیرنده حس پیکری در لایه اپیدرم دیده می شود و دیگه ما هیچ گیرنده ای نداریم تو اپی درم. داخل درم انواع گیرنده ها دیده می شود. هم مکانیکی هم دمایی هم درد.
✅ تنها گیرنده حس پیکری که کلاً در پوست دیده نمی شود گیرنده حس وضعیت است.
لایه درونی (درم)
لایه میانی پوست است. ضخیمتر از اپیدرم است. دارای رگهای خونی، اعصاب، غدد، و فولیکولهای مو می باشد. از بافت پیوندی، کلاژن و رشته های کشسان تشکیل شده است. جنس این لایه از بافت پیوندی رشته ای است.
✅ نکته بسیار مهم: کلاژن در لایه اپی درم دیده نمی شود. چیزی که در اپی درم دیده می شود، سلول های سنگ فرشی هستند که در بیرونی ترین لایه آن سلول ها کراتین دار شده اند و مرده اند.
هیپودرم
که اسمش در کتاب نیست و بیشتر از چربی ساخته شده است.
سوالات و نکات تکمیلی
در کدام لایه از پوست رگ خونی دیده می شود؟
در لایه درونی پوست رگ خونی دیده می شود. در لایه بیرونی پوست (همون اپیدرم) رگ خونی نداریم و تغذیه و جابجایی مواد با انتشار صورت می گیرد
در کدام لایه از پوست گیرنده های حس پیکری یافت می شود؟
هم در لایه بیرونی و هم در لایه درونی پوست گیرنده های حس پیکری یافت می شود.
غدد عرق و فولیکول مو در کدام لایه دیده می شود؟
فقط در لایه درونی پوست
ماستوسیت ها در کدام لایه پوست قابل مشاهده هستند؟
هم در لایه بیرونی و هم در لایه درونی پوست میتونیم ماستوسیت ها را ببینیم
در کدام لایه پوست سلول های دندریتی دیده می شود؟
هم در لایه بیرونی و هم در لایه درونی پوست سلول های دندریتی دیده می شود. این سلول ها با شناسایی آنتی ژن بیگانه در ایجاد ایمنی اختصاصی و غیر اختصصای نقش دارند
خلاصه
پوست انسان از سه لایه اصلی تشکیل شده که هرکدام عملکرد ویژهای دارند . لایه بیرونی فاقد رگ خونی بوده و وظیفهی اصلی آن حفاظت مکانیکی و شیمیایی از بدن در برابر عوامل خارجی و میکروبها و جلوگیری از تبخیر آب است. خارجی ترین سلول های این لایه مرده اند و نقش بسیار مهمی در دور کردن میکروب ها و حفاظت مکانیکی دارد
علاوه بر سلول های پوششی، ممکن است سلول های دیگری مثل سلول گیرنده فشار و سلول دندریتی در این لایه دیده شود. لایه درونی با داشتن رگهای خونی، اعصاب، گیرندههای حسی و بافت پیوندی رشته ای، سدی محکم و غیر قابل نفوذ است (بهواسطهٔ کلاژن و رشته های کشسان).
لایه هیپودرم، یک لایه نسبت به لایه درونی عمیق تر است و کتاب اسمی ازش نبرده و فقط شکلشو گذاشته و رفته. این لایه از بافت چربی تشکیل شده است و کار آن ذخیره انرژی و ایجاد عایق حرارتی است.
